Een tv kiezen voor gamen

HDMI 2.1 is de aansluitstandaard die de meeste moderne gamingfuncties op televisies ontgrendelde. Het ondersteunt veel hogere bandbreedte dan de vorige generatie, genoeg om 4K-video op 120 Hz te dragen, iets wat oudere HDMI-versies niet kunnen. De tabel hieronder schetst het praktische verschil.

Niet elke HDMI-poort op een televisie is per se een volledige HDMI 2.1 poort, dus als 4K op 120 Hz belangrijk voor je is, controleer dan hoeveel ingangen van het toestel de volledige specificatie ondersteunen in plaats van aan te nemen dat dit voor alle poorten geldt.

De refresh rate, gemeten in Hz, beschrijft hoe vaak per seconde het paneel het beeld opnieuw kan tekenen. Een hogere refresh rate, zoals 120 Hz, kan snelle beweging vloeiender weergeven dan 60 Hz, mits de bron voldoende snel frames kan aanleveren. De gids over refresh rate en gamen behandelt dit uitgebreider.

VRR, ofwel Variable Refresh Rate, laat de televisie de refresh rate aanpassen aan de framerate die de console of pc op elk moment daadwerkelijk levert, in plaats van een vaste snelheid af te dwingen. Dit vermindert schermscheuren en haperingen die anders kunnen optreden wanneer de framerate schommelt, wat vaak voorkomt bij grafisch veeleisende games.

High dynamic range komt games op dezelfde manier ten goede als films, met fellere lichtpunten, meer detail in schaduwen en een breder kleurbereik. Veel huidige consoles en videokaarten ondersteunen HDR-uitvoer tijdens het spelen, en formaten zoals HDR10 worden breed ondersteund. Omdat HDR-beeldverwerking vertraging kan toevoegen als het niet zorgvuldig is geïmplementeerd, kies een televisie die de input lag laag houdt, ook wanneer HDR actief is, en niet alleen bij standaard dynamisch bereik.

OLED-panelen bieden uitstekend contrast en aansturing per pixel, wat goed past bij snelle, contrastrijke gamebeelden. Een bekend aandachtspunt bij OLED-technologie is burn-in, een geleidelijke, ongelijke slijtage van het paneel die kan optreden wanneer hetzelfde statische beeld, zoals een heads-up display, gezondheidsbalk of minimap van een game, zeer lang en herhaaldelijk op het scherm blijft staan. Moderne OLED-panelen bevatten pixel shifting, screensavers en andere maatregelen tegen slijtage die het risico aanzienlijk verlagen ten opzichte van vroege OLED-generaties, maar het risico wordt verminderd, niet volledig weggenomen.

Praktische gewoontes zoals content afwisselen, functies voor automatische helderheidsbegrenzing gebruiken en een gepauzeerde game met een felle statische HUD niet urenlang op het scherm laten staan, helpen allemaal om de kans op zichtbare burn-in door de jaren heen te verkleinen.

Huidige generatie consoles ondersteunen doorgaans 4K-resolutie, HDR en, bij veel modellen, 120 Hz uitvoer met VRR, dus door een televisie met HDMI 2.1 te koppelen kan de console zijn volledige functiebereik benutten. Handheld- of oudere consoles hebben deze functies mogelijk helemaal niet nodig, in welk geval een eenvoudiger toestel prima kan volstaan.

Voor pc-gamen aangesloten op een televisie, controleer of zowel de videokaart als de bijbehorende kabel de bandbreedte ondersteunen die nodig is voor de gewenste resolutie en refresh rate, aangezien de zwakste schakel in de keten, of dat nu de kabel, de poort of de videokaart is, bepaalt wat daadwerkelijk haalbaar is. Een kabel geschikt voor de volledige HDMI 2.1 bandbreedte is de moeite waard, zelfs als zowel de televisie als de bron de standaard ondersteunen, aangezien een oudere of lager beoordeelde kabel de verbinding kan beperken en hogere refresh rates of resoluties kan verhinderen om betrouwbaar te werken.

Het loont ook om te controleren hoeveel HDMI-ingangen van een televisie de volledige functieset ondersteunen die je nodig hebt. Sommige modellen bieden slechts één of twee poorten die 4K op 120 Hz met VRR aankunnen, waarbij de overige poorten beperkt zijn tot een lagere bandbreedte, wat ertoe doet als je een console, een pc en andere apparaten tegelijk wilt aansluiten en op meer dan één daarvan volledige gamingfuncties wilt.

Beeldinstellingen verdienen ook aandacht zodra de verbinding geregeld is. Veel televisies bieden een speciale gamebeeldmodus naast afzonderlijke instellingen voor scherpte, lokale dimming en kleur die specifiek kunnen worden afgestemd op interactieve content. Het bekijken van de beeldinstellingen voor algemeen kalibratieadvies en vervolgens vergelijkbare principes toepassen binnen de gamemodus, verbetert vaak zowel helderheid als responsiviteit samen in plaats van het een voor het ander in te ruilen.

Heb ik HDMI 2.1 nodig voor elke game?

Nee. Veel games draaien prima op 60 Hz en standaard 4K, wat oudere HDMI-versies zonder problemen aankunnen. HDMI 2.1 is vooral belangrijk als je 4K op 120 Hz, VRR of de snelst mogelijke reactie wilt op een compatibele console of pc.

Is OLED een slechte keuze voor gamen vanwege burn-in?

Over het algemeen niet. Het burn-in-risico op moderne OLED-panelen is laag bij typisch gemengd gebruik, en de voordelen op het gebied van contrast en respons zijn aanzienlijk. De belangrijkste voorzorgsmaatregel is het vermijden van zeer lange sessies met een felle, onveranderende HUD op hoge helderheid.

Wat is het verschil tussen VRR en een hoge refresh rate?

Een hoge refresh rate is een vast maximum, zoals 120 Hz, dat het paneel kan weergeven. VRR laat de daadwerkelijke refresh rate variëren om overeen te komen met de geproduceerde framerate, wat scheuren en haperen vermindert wanneer die framerate niet constant is.

Vermindert gamemodus de beeldkwaliteit?

Gamemodus schakelt vooral verwerkingsstappen uit die vertraging toevoegen, zoals bepaalde motion smoothing-effecten. Er kan enige beeldaanpassing nodig zijn ter compensatie, maar het totale beeld wordt niet fundamenteel slechter, en de vermindering van input lag is meestal de moeite waard voor interactieve content.